Chuyện nhờ vả ông bà chăm cháu
Nhờ ông bà chăm cháu” nghe là thấy ấm áp. Nhưng thực tế, đây lại là một trong những quyết định dễ khiến gia đình trẻ mệt mỏi nhất nếu không đủ rõ ràng ngay từ đầu.
Tôi đọc rất nhiều bài viết trên hội nhóm chia sẻ chuyện “nhờ ông bà chăm cháu”, nhiều người coi đó là điều rất tự nhiên. Ông bà ở đây là bố mẹ ruột của mình hoặc của chồng. Nhà nào mà chẳng vậy. Sinh con ra, ông bà thương cháu, phụ giúp con cái - nghe vừa hợp tình, vừa hợp lý. Nhưng khi chính mình bước vào vai trò làm mẹ, sống trong guồng quay công việc, con cái, gia đình hai bên… tôi bắt đầu nhìn câu chuyện này khác đi: Rõ ràng hơn, thực tế hơn, và cũng thẳng thắn hơn.
Với tôi nếu có đủ điều kiện tài chính, tôi sẽ chọn thuê người giúp việc thay vì để ông bà chăm cháu toàn thời gian.
Không phải vì ông bà không tốt mà vì vai trò khác nhau thì cách hành xử cũng khác nhau.
Vì sao?
Thứ nhất, quyền nuôi dạy con cần sự nhất quán.
Khi bạn thuê giúp việc, mối quan hệ rất rõ ràng: Bạn là người trả tiền, bạn đưa ra nguyên tắc, người ta làm theo. Từ chuyện ăn uống, giờ giấc, cách dạy con, bạn có toàn quyền quyết định. Có sai thì bạn chỉnh, không hợp thì bạn thay.
Nhưng với ông bà thì không như vậy.
Ông bà có kinh nghiệm của một thế hệ khác. Có niềm tin riêng. Có cách nuôi dạy riêng. Và quan trọng nhất là họ không “chịu sự quản lý” của bạn. Tôi đã thấy rất nhiều gia đình “kêu trời” vì chuyện này: Chiều cháu quá mức, cho ăn theo kiểu cũ... Và cuối cùng, người bị đánh giá lại là bạn. “Mẹ không biết chăm con”.
Bạn sẽ có cảm giác con mình nhưng mình không có toàn quyền với con. Làm gì cũng bị góp ý, mà góp ý theo kiểu áp đặt. Và cuối cùng, nếu có chuyện gì không ổn, người bị trách đầu tiên vẫn là… mình.

Thứ hai, sống chung với bố mẹ dù là bên nội hay bên ngoại thì luôn có những bất tiện nhất định.
Gia đình trẻ cần không gian riêng. Không chỉ là không gian vật lý, mà còn là không gian cảm xúc. Khi ở chung, đặc biệt là trong những căn nhà không đủ rộng, mọi thứ dễ trở nên ngột ngạt.
Phụ nữ làm dâu thường sẽ hiểu rất rõ cảm giác này. Dù bố mẹ chồng có tốt đến đâu, bạn vẫn khó có thể hoàn toàn tự do như trong chính không gian của mình.
Ngược lại, đàn ông cũng không thoải mái nếu ở chung với bố mẹ vợ. Dù không ai nói cũng không ai nghĩ đến nhưng sâu thẳm trong lòng người đàn ông luôn cảm thấy tự ti.
Nói chung là vợ hay chồng đều sẽ có những điều không thích ở gia đình đối phương. Và từ những điều rất nhỏ đó, xích mích dễ xuất hiện, chuyện nuôi con lại trở thành một điểm chạm mới để mâu thuẫn bùng lên: “Anh không tôn trọng gia đình em”, “Em không tôn trọng bố mẹ anh”… Những câu chuyện mà đáng lẽ không cần phải xảy ra.
Vậy nên, với tôi, đừng để việc chăm cháu trở thành lý do khiến các mối quan hệ trong gia đình trở nên căng thẳng.
Nhưng nói như vậy không có nghĩa là ông bà không nên tham gia vào việc nuôi dạy cháu. Ngược lại, nếu có một mô hình lý tưởng, tôi sẽ chọn ở riêng, nhưng sống gần ông bà.
Bạn vẫn có không gian riêng của gia đình nhỏ, nhưng khi cần, có thể gửi con qua ông bà chăm trong ngày. Ông bà được gần cháu, cháu được lớn lên trong tình thân, mà bố mẹ cũng không bị áp lực phải dung hòa quá nhiều thứ cùng lúc.
Đây là một dạng “tận dụng nguồn lực” thông minh. Vừa tiết kiệm chi phí, vừa đảm bảo đứa trẻ lớn lên trong môi trường đầy đủ tình cảm. Bởi vì nói thật, tôi không hoàn toàn tin tưởng 100% vào giúp việc.
Có người tốt, rất tốt nhưng cũng có không ít trường hợp khiến bạn phải giật mình: Cho trẻ xem tivi cả ngày, không tương tác, không đưa đi chơi, chăm theo kiểu “giữ cho yên là được”. Một đứa trẻ lớn lên trong môi trường như vậy rất dễ thiếu hụt về cảm xúc, chậm phát triển.

Tôi thấy ngạn ngữ nói “Cần cả một ngôi làng để nuôi dạy một đứa trẻ” là rất đúng. Nhưng vấn đề là ở thành phố, “ngôi làng” ấy bị thu nhỏ lại chỉ còn một căn hộ, với hai người lớn đi làm cả ngày và một đứa trẻ ở nhà chờ được chăm sóc. Mọi thứ vận hành trong áp lực tiền bạc, thời gian, công việc. Và khi tất cả các nguồn lực đều bị kéo căng, người ta bắt đầu phải chọn những phương án mang tính “cứu nguy” hơn là tối ưu.
Một trong những lựa chọn phổ biến nhất là gửi con về quê cho ông bà. Đây là điều mà cá nhân tôi… không khuyến khích.
Tôi từng là đứa trẻ lớn lên trong hoàn cảnh bố mẹ đi xuất khẩu lao động ở Hàn Quốc, ở với ông bà. Không thiếu ăn, không thiếu chăm sóc. Nhưng thiếu sự gắn kết với bố mẹ.
Khi lớn lên, dù cho có gọi là bố mẹ, nhưng trong sâu thẳm, có một khoảng cách. Một khoảng cách mà sau này rất khó để lấp đầy. Cho nên nếu có thể, hãy ở bên và nhìn con, chăm sóc con lớn lên từng ngày.
Tất nhiên, cuộc sống không phải lúc nào cũng có lựa chọn hoàn hảo. Có những gia đình buộc phải làm vậy vì điều kiện gia đình quá eo hẹp.
Nhưng nếu bạn có điều kiện, hãy hiểu rằng bạn đang có quyền lựa chọn.
Bạn có thể thuê người. Bạn có thể đón ông bà lên nhưng vẫn giữ ranh giới rõ ràng. Bạn có thể ở gần ông bà để hỗ trợ linh hoạt.
Điểm mấu chốt không nằm ở việc “ai chăm con”, mà nằm ở bạn kiểm soát được bao nhiêu trong việc nuôi dạy con và giữ được bao nhiêu sự cân bằng trong gia đình.
Làm mẹ, cuối cùng, không phải là chọn giải pháp hoàn hảo mà là chọn giải pháp tốt nhất cho con và cho chính mình.
Mình, cô gái 27 tuổi kể về lần đầu tiên làm mẹ :)


Bình luận