Làm mẹ không có nghĩa là phải đánh đổi toàn bộ bản thân. Khi người mẹ kiệt quệ, con cũng khó bình an. Bài viết này là những chiêm nghiệm rất thật về việc: mẹ hạnh phúc, đủ đầy thì con mới lớn lên trong sự lành mạnh và nhẹ nhàng.

Mình thấy rất nhiều bà mẹ sau khi sinh con lựa chọn hy sinh gần như toàn bộ bản thân: thời gian, sức khỏe, sự nghiệp, nhan sắc – tất cả đều nhường cho con. Nhìn thì có vẻ cao cả, nhưng nhìn kỹ lại thấy… cực khổ. Và câu hỏi đặt ra là: sự hy sinh đó có thật sự tốt cho con hay không?

Bản thân mình từng trải qua giai đoạn đó. Khi mới sinh, hormone lên cao, trong đầu mình lúc ấy chỉ có đúng một suy nghĩ: con là tất cả. Mọi thứ khác đều có thể gạt sang một bên. Nghĩ đến việc quay lại đi làm là thấy có lỗi. Nghĩ đến việc căng thẳng rồi ít sữa là stress nặng. Có lúc mình từng nghĩ sẽ bỏ công việc để ở nhà hoàn toàn với con.

Nhưng rồi khi tinh thần ổn định lại, mình mới nhận ra giai đoạn đó mình đã overthinking rất nhiều. Mọi thứ khi nhìn lại hóa ra không đến mức phải đánh đổi cực đoan như vậy.

Thời gian mình mệt mỏi nhất, căng thẳng nhất, chính là lúc con bị ảnh hưởng nhiều nhất: con hay quấy, hay khóc, mình thì ít sữa hẳn đi. Ngược lại, khi mình bắt đầu chăm sóc bản thân nhiều hơn, cho phép mình thoải mái hơn – được đi làm, được ra ngoài, được gặp gỡ, được tiếp xúc với thế giới – thì tinh thần mình tốt lên rõ rệt. Mình vui hơn, lạc quan hơn, sữa về nhiều hơn, con bú no, nằm chơi ngoan hơn rất nhiều.

Lúc đó mình mới thực sự hiểu: mẹ sướng thì con mới sướng, không phải là câu nói cho vui.

Mình nghĩ vấn đề nằm ở chỗ: không phải người phụ nữ nào cũng giống nhau. Có những người phụ nữ thật sự yêu thích việc ở nhà chăm con, nấu ăn, dọn dẹp, chăm sóc gia đình từng li từng tí. Với họ, đó không phải là hy sinh, mà là niềm vui. Nhưng cũng có những người – như mình – cần được ra ngoài xã hội, cần được làm việc, được công nhận, được kiếm tiền, được là chính mình. Với nhóm này, việc ở nhà toàn thời gian là một sự hy sinh thật sự, và hy sinh kéo dài sẽ dẫn đến ức chế, mệt mỏi và bất mãn.

Vậy thì có nên hy sinh hay không?

Câu trả lời của mình là: không nên hy sinh theo cách khiến bản thân kiệt quệ.

Con cái không phải là toàn bộ cuộc sống của mình. Con chỉ là một phần rất quan trọng trong cuộc sống đó. Nếu coi con là cả cuộc đời, đến một lúc nào đó chính mình sẽ rất chông chênh. Vì con rồi cũng sẽ lớn lên, rồi sẽ rời khỏi vòng tay mình. Mình chỉ nuôi con đến khoảng 18 tuổi, sau đó con có cuộc đời riêng của nó.

Nếu ngay từ đầu mình đặt toàn bộ ý nghĩa sống của mình vào con, thì khi con bắt đầu tự lập, mình sẽ rơi vào trạng thái trống rỗng. Và từ đó dễ sinh ra những mối quan hệ lệch lạc: níu kéo, kiểm soát, can thiệp quá sâu vào đời sống của con.

Mình thấy rất nhiều gia đình – đặc biệt là mẹ có con trai – coi con là cả cuộc sống. Đến khi con trai lập gia đình, người mẹ cảm thấy bị “mất con”, sinh ra cạnh tranh tình cảm với con dâu, muốn can thiệp vào hôn nhân của con. Điều đó không phải là thương con, mà là vô tình khiến cuộc đời con khổ hơn.

Thương con một cách lành mạnh là: tự thương mình trước. Khi mình có cuộc sống riêng trọn vẹn, vui vẻ và hạnh phúc, mình mới lan tỏa được điều đó cho con. Mình sống được cuộc đời của mình thì sau này mình mới cho phép con sống cuộc đời của nó.

Nếu mình hy sinh quá nhiều cho con, rất dễ đến một ngày mình vô thức mong con hy sinh ngược lại: học ngành mẹ thích, lấy người mẹ chọn, sống theo kỳ vọng của mẹ. Cứ thế hai thế hệ hy sinh cho nhau, cuối cùng chẳng ai thực sự hạnh phúc.

Với mình chiêm nghiệm ra một điều là: trẻ con kiểu gì cũng có cái để trách bố mẹ. Mẹ đi làm nhiều thì con trách thiếu quan tâm, thiếu tình cảm. Mẹ bỏ sự nghiệp ở nhà chăm con thì con lại ao ước giá như mẹ kiếm tiền giỏi hơn để nhà mình sung sướng hơn. Mình nói điều này từ trải nghiệm của chính mình. Mình làm mẹ mới vài tháng, nhưng làm con thì gần 30 năm rồi. Ngày xưa mình cũng từng nghĩ giá như mẹ mình đừng hy sinh nhiều thế. Nhưng nếu mẹ chỉ mải kiếm tiền, chắc mình lại trách theo cách khác. Nên thôi, hãy sống sao cho mình thấy đúng và ổn với mình ở thời điểm đó. Chứ bây giờ cứ nghĩ cho con thì không biết tụi nhỏ nghĩ thế nào đâu.

Quay trở về cuộc sống mẹ bỉm cho gần gũi thì về mặt khoa học cũng đã chứng minh khi mẹ đang cho con bú mà bị stress, hormone stress có thể truyền qua sữa. Con bú dòng sữa đó sẽ trở nên khó chịu, quấy khóc hơn. Con càng quấy thì mẹ càng stress, mẹ càng stress thì con bú sữa có hormone stress nên càng quấy, tạo thành một vòng luẩn quẩn. Ngược lại, những người mẹ thoải mái, có hỗ trợ, có giúp việc, có ông bà phụ giúp, được làm việc mình thích thì thường chăm con rất nhẹ nhàng và con cũng dễ nuôi hơn.

Hay một điều nữa mà mình quan sát thấy: Những gia đình mà bố mẹ yêu nhau, tôn trọng nhau, thậm chí vẫn dành thời gian hẹn hò riêng sau khi có con, thường có những đứa trẻ phát triển rất lành mạnh. Ngược lại, những gia đình sống với nhau chỉ vì vai trò, vì trách nhiệm, vì con, nhưng thiếu gần gũi và tình cảm, thì con cái sẽ chịu ảnh hưởng rất nhiều về mặt tâm lý, có xu hướng phát triển hơi lệch lạc.

Nên thôi, làm mẹ cứ phải thoải mái, tự tin, hạnh phúc lên thì con mình mới hạnh phúc nên các mẹ bung hết mình đi nha!