Không phải cơn sốt nào cũng có thể ‘theo dõi thêm tại nhà’

Sốt là phản ứng thường gặp ở trẻ nhỏ, nhưng không phải lúc nào cũng lành tính. Một số dấu hiệu đi kèm sốt có thể cảnh báo sớm tình trạng diễn tiến nặng, cần can thiệp y tế.

Sốt là tình trạng thân nhiệt tăng trên 38 độ C, thường xảy ra khi cơ thể phản ứng với virus, vi khuẩn hoặc yếu tố gây viêm. Trẻ nhỏ là đối tượng dễ bị sốt, đặc biệt khi mắc bệnh nhiễm trùng đường hô hấp, sốt siêu vi, tay chân miệng hoặc sốt xuất huyết. Dù phần lớn trường hợp có thể theo dõi và xử lý tại nhà, vẫn có một số tình huống cần đưa trẻ đến cơ sở y tế càng sớm càng tốt.

Trường hợp đầu tiên là trẻ sốt cao liên tục trên 48 giờ mà không giảm, dù dùng thuốc hạ sốt đúng liều. Nhiều khả năng đây là dấu hiệu bệnh lý diễn tiến phức tạp, nguy cơ nhiễm trùng nặng hoặc xuất hiện biến chứng.

Dấu hiệu cảnh báo tiếp theo là trẻ sốt kèm co giật. Co giật do sốt thường xảy ra ở trẻ từ 6 tháng đến 5 tuổi. Mặc dù phần lớn lành tính, co giật dễ khiến trẻ mất ý thức, tím tái, nguy hiểm nếu không xử lý đúng cách hoặc để kéo dài. Trẻ có biểu hiện này cần đưa đi cấp cứu để theo dõi nguyên nhân và loại trừ bệnh lý thần kinh.

Trẻ sốt kèm bỏ bú, bỏ ăn, lừ đừ, ít đáp ứng thuốc, li bì hoặc kích thích vật vã là dấu hiệu cảnh báo diễn tiến nặng. Trong một số trường hợp, đây là tín hiệu sớm của tình trạng nhiễm trùng toàn thân, mất nước, hạ đường huyết hoặc tổn thương thần kinh trung ương. Đặc biệt trẻ dưới 2 tháng tuổi, bất kỳ thay đổi nhỏ nào về bú, khóc, vận động cũng cần được cha mẹ theo dõi sát sao.

Ngoài ra, nếu trẻ sốt kèm phát ban lan nhanh, nôn ói liên tục, tiêu chảy kéo dài, thở mệt hoặc tím môi - móng tay, cha mẹ nên đưa con đến bệnh viện lập tức. Bởi đây có thể là biểu hiện của phản ứng viêm hệ thống hoặc bệnh lý có diễn tiến nhanh như sốt xuất huyết, tay chân miệng độ nặng, viêm màng não.

Một số trường hợp cần lưu ý là trẻ có bệnh nền mạn tính (tim bẩm sinh, động kinh, hen suyễn…) hoặc có tiền sử co giật khi sốt. Những trẻ này nguy cơ biến chứng cao hơn khi sốt kéo dài.

Việc đánh giá đúng mức độ nặng, nhẹ khi trẻ sốt giúp cha mẹ không hoang mang và không chủ quan. Cha mẹ theo dõi sát sao dấu hiệu đi kèm, ghi nhận thời điểm bắt đầu sốt, đáp ứng thuốc và biểu hiện bất thường ở trẻ, sẽ hỗ trợ bác sĩ chẩn đoán chính xác hơn khi thăm khám.