Nội tiết ‘tụt dốc không phanh’ sau sinh, mẹ nên làm gì?

Sau khi sinh con, nhiều phụ nữ cảm thấy cơ thể thay đổi hoàn toàn như tóc rụng nhiều, tâm trạng thất thường, mất ngủ, đôi khi còn mệt mỏi hoặc buồn bã vô cớ. Đây không chỉ là do căng thẳng hay thiếu ngủ, mà là hậu quả của sự thay đổi nội tiết đột ngột.

Ngay sau khi em bé chào đời, nồng độ estrogen và progesterone trong cơ thể mẹ giảm nhanh, trong khi prolactin - hormone kích thích tiết sữa - tăng cao để đảm bảo nguồn sữa mẹ. Sự biến động này khiến cơ thể và tâm lý người mẹ phải thích nghi trong thời gian ngắn.

Khi estrogen và progesterone giảm, mẹ có thể gặp tình trạng rối loạn kinh nguyệt, da khô, rụng tóc, mệt mỏi, thậm chí giảm ham muốn. Ngược lại, prolactin tăng cao giúp tạo sữa nhưng lại có thể ức chế rụng trứng, khiến chu kỳ kinh nguyệt bị gián đoạn hoặc trở nên thất thường.

Cùng với đó, sự thay đổi nội tiết này còn tác động đến cảm xúc. Mẹ dễ nhạy cảm, hay lo âu, thậm chí có nguy cơ trầm cảm sau sinh nếu không được quan tâm và hỗ trợ kịp thời.

>> Đọc thêm:

Mẹ biết gì về phương pháp xông hơi sàn chậu sau sinh?

5 pha 'lật mặt' của da, 9/10 mẹ sau sinh mắc phải

Trong giai đoạn này, việc tái khám hậu sản đóng vai trò rất quan trọng. Nhiều mẹ thường chỉ chú ý đến vết khâu hay tình trạng tử cung co hồi, mà quên rằng kiểm tra chức năng tuyến giáp và hormone sau sinh cũng cần thiết không kém. 

Trên thực tế, một số phụ nữ có thể gặp rối loạn tuyến giáp sau sinh - tình trạng tuyến giáp hoạt động quá mức hoặc kém hoạt động, dẫn đến mệt mỏi, rụng tóc nhiều, giảm sữa, hay tăng cân bất thường.

Bên cạnh việc khám và xét nghiệm nội tiết, mẹ cần nhận tư vấn về chế độ dinh dưỡng, nghỉ ngơi và tâm lý để giúp hormone dần ổn định. Giai đoạn hậu sản, mẹ cần ăn đầy đủ nhóm chất, bổ sung rau xanh, trái cây tươi, các loại hạt, cá giàu omega-3 để hỗ trợ cân bằng hormone tự nhiên. Giấc ngủ và tinh thần cũng là yếu tố quan trọng. Mẹ nên tranh thủ nghỉ ngơi khi bé ngủ, tránh lo âu quá mức và duy trì vận động nhẹ nhàng như đi bộ, yoga hoặc các bài tập giãn cơ.

Trong trường hợp cần điều chỉnh nội tiết bằng thuốc, cần cá thể hóa phác đồ điều trị tùy theo tình trạng sức khỏe, mức độ rối loạn và việc mẹ có đang cho con bú hay không. Chỉ sử dụng các loại thuốc đã được chứng minh an toàn cho phụ nữ cho con bú và luôn cần theo dõi sát sao liều lượng.

Tóm lại, giai đoạn hậu sản là thời điểm cơ thể người phụ nữ trải qua những biến động nội tiết mạnh mẽ. Việc tái khám, kiểm tra định kỳ và chăm sóc toàn diện từ dinh dưỡng đến tinh thần sẽ giúp mẹ nhanh chóng phục hồi, lấy lại cân bằng hormone, duy trì nguồn sữa ổn định và phòng ngừa nguy cơ trầm cảm sau sinh.